{"id":58307,"date":"2025-09-30T12:54:59","date_gmt":"2025-09-30T09:54:59","guid":{"rendered":"https:\/\/www.egemtv.com\/?p=58307"},"modified":"2025-09-30T12:55:01","modified_gmt":"2025-09-30T09:55:01","slug":"baskan-condurdan-iklime-uyumlu-tarim-vurgusu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.egemtv.com\/?p=58307","title":{"rendered":"Ba\u015fkan \u00c7ondur\u2019dan \u2018\u0130klime Uyumlu Tar\u0131m\u2019 vurgusu"},"content":{"rendered":"<p>Ayd\u0131n Ticaret Borsas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 ve Ulusal Pamuk Konseyi Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Fevzi \u00c7ondur, &#8220;B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Su Kaynaklar\u0131 ve Y\u00f6netimi, B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Tar\u0131msal \u00dcretim ve \u00dcr\u00fcn G\u00fcvenli\u011fi&#8221; \u00e7al\u0131\u015ftay\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadele yerine iklime uyumlu tar\u0131ma y\u00f6nelmenin \u00f6nemini vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>Ayd\u0131n Ticaret Borsas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 ve Ulusal Pamuk Konseyi Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Fevzi \u00c7ondur, &#8220;B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Su Kaynaklar\u0131 ve Y\u00f6netimi, B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Tar\u0131msal \u00dcretim ve \u00dcr\u00fcn G\u00fcvenli\u011fi&#8221; \u00e7al\u0131\u015ftay\u0131na kat\u0131ld\u0131. Ankara \u00dcniversitesi Didim \u00d6RSEM tesislerinde ger\u00e7ekle\u015fen \u00e7al\u0131\u015ftay, Ayd\u0131n Valisi Yakup Canpolat, AD\u00dc Rekt\u00f6r\u00fc Prof. Dr. B\u00fclent Kent, Didim Ticaret Odas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Hilmi Erba\u015f, Didim Ziraat Odas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Dr. Hilmi Y\u0131ld\u0131r\u0131m\u2019\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f konu\u015fmalar\u0131yla ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>&#8220;Ayd\u0131n sadece b\u00f6lgemiz i\u00e7in de\u011fil, T\u00fcrkiye tar\u0131m ekonomisi i\u00e7in de kritik bir merkez&#8221;<br \/>\n<br \/>\u00c7al\u0131\u015ftay\u0131n ilk oturumunda &#8220;B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Su Kaynaklar\u0131 ve Y\u00f6netimi&#8221; konusu ele al\u0131nd\u0131. AD\u00dc Ziraat Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Prof. Dr. Mustafa S\u00fcrmen\u2019in oturum ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 ikinci oturumda ise &#8220;B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Tar\u0131msal \u00dcretim ve \u00dcr\u00fcn G\u00fcvenli\u011fi&#8221; konusu de\u011ferlendirildi. Ayd\u0131n Ticaret Borsas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Fevzi \u00c7ondur, &#8220;Kurakl\u0131k ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011finin Ayd\u0131n Tar\u0131m\u0131na Etkileri&#8221; ba\u015fl\u0131\u011f\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 sunumda, tar\u0131m sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ilimizin ekonomik hayat\u0131n\u0131n temelini olu\u015fturdu\u011funu ve n\u00fcfusun y\u00fczde 55\u2019inin ge\u00e7imini tar\u0131mdan sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktard\u0131. \u00c7ondur; &#8220;B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131 y\u00fczy\u0131llard\u0131r \u2018Ege\u2019nin bereketli ovas\u0131\u2019 olarak an\u0131l\u0131r. Topra\u011f\u0131n verimlili\u011fi ve iklimin elveri\u015flili\u011fi sayesinde Ayd\u0131n, T\u00fcrkiye tar\u0131m\u0131n\u0131n lokomotifi ve stratejik bir merkezidir. Ayd\u0131n, \u00fclkemizde \u00fcretilen bitkisel \u00fcr\u00fcnlerden 58\u2019inde ilk 10\u2019da yer al\u0131yor. \u0130ncir, kestane ve bu\u011fday has\u0131l ye\u015fil ot \u00fcretiminde birinci, arpa ye\u015fil ot ve \u00e7ilek \u00fcretiminde ikinci, sofral\u0131k ve ya\u011fl\u0131k zeytin \u00fcretimi yan\u0131 s\u0131ra k\u00fctl\u00fc pamuk, m\u0131s\u0131r has\u0131l ve enginar \u00fcretiminde ise 3\u2019\u00fcnc\u00fc s\u0131raday\u0131z. Bu veriler, Ayd\u0131n\u2019\u0131n sadece b\u00f6lgemiz i\u00e7in de\u011fil, T\u00fcrkiye tar\u0131m ekonomisi i\u00e7in de ne kadar kritik bir merkez oldu\u011funu ortaya koymaktad\u0131r&#8221; dedi.<\/p>\n<p>&#8220;Ayd\u0131n \u015fiddetli kurakl\u0131k ya\u015f\u0131yor&#8221;<br \/>\n<br \/>H\u00fck\u00fcmetleraras\u0131 \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Paneli (IPCC) 5. De\u011ferlendirme Raporu\u2019nda T\u00fcrkiye i\u00e7in elde edilen iklim projeksiyonlar\u0131n\u0131 aktaran \u00c7ondur, ortalama s\u0131cakl\u0131klarda 6 dereceye varan art\u0131\u015f, y\u0131ll\u0131k toplam ya\u011f\u0131\u015flarda y\u00fczde 10 azalma ve su kaynaklar\u0131nda 2030\u2019a kadar y\u00fczde 20, 2100\u2019\u00fcn sonuna do\u011fru da y\u00fczde 25 azalma beklendi\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<p>Meteoroloji Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc verilerinden de \u00f6rnek veren Fevzi \u00c7ondur, &#8220;Ge\u00e7en y\u0131l ya\u011f\u0131\u015flar d\u00fc\u015f\u00fck seviyelerde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015fti. Ancak 2025 y\u0131l\u0131 verilerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, ge\u00e7en y\u0131la k\u0131yasla durumun \u00e7ok daha olumsuz oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. B\u00f6lgemizin ortalama su y\u0131l\u0131 ya\u011f\u0131\u015flar\u0131 584,4 milimetre iken, 2024 su y\u0131l\u0131 ya\u011f\u0131\u015flar\u0131 480,6 milimetre, 2025 su y\u0131l\u0131 ya\u011f\u0131\u015flar\u0131 422,6 milimetre olarak kaydedildi.  Ya\u011f\u0131\u015flarda normaline g\u00f6re y\u00fczde 28, 2024 su y\u0131l\u0131na g\u00f6re ise y\u00fczde 12 azalma ya\u015fand\u0131. Ayr\u0131ca ilimizin orta ve \u015fiddetli kurakl\u0131k ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131\u2019nda yer alan \u00f6nemli akarsular\u0131m\u0131zdan B\u00fcy\u00fck Menderes Nehri, azalan ya\u011f\u0131\u015flar ve kurakl\u0131k nedeniyle kurumu\u015ftur. Barajlar\u0131m\u0131z\u0131n doluluk oranlar\u0131 ise alarm seviyesine inmi\u015ftir. D\u00fcnyada suyun yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 70\u2019i tar\u0131mda kullan\u0131l\u0131rken, T\u00fcrkiye\u2019de bu oran\u0131n y\u00fczde 77 civar\u0131ndad\u0131r. Bu nedenle suyumuzu \u00e7ok daha verimli kullanmam\u0131z zorunludur&#8221; diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>&#8220;Zirai don olaylar\u0131 da \u00fcr\u00fcn kay\u0131plar\u0131na sebep oluyor&#8221;<br \/>\n<br \/>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fini yaln\u0131zca kurakl\u0131kla s\u0131n\u0131rl\u0131 g\u00f6rmemek gerekti\u011fine dikkat \u00e7eken \u00c7ondur, yerinde ve zaman\u0131nda olmayan ya\u011f\u0131\u015flar, kuvvetli ya\u011f\u0131\u015flar, sel, dolu ve zirai don olaylar\u0131n da tar\u0131m\u0131 olumsuz etkiledi\u011fini belirtti. Kurakl\u0131k ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin ilimiz tar\u0131msal \u00fcr\u00fcnlerine etkilerini anlatan Fevzi \u00c7ondur; &#8220;Sulama suyunun azalmas\u0131 pamuk, m\u0131s\u0131r, narenciye gibi suya \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyan \u00fcr\u00fcnlerde verim kayb\u0131na yol a\u00e7\u0131yor. Pamukta lif kalitesi d\u00fc\u015f\u00fcyor. Narenciyede k\u00fc\u00e7\u00fck meyve olu\u015fumu, kabuk yan\u0131klar\u0131 art\u0131yor. Y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131k ve d\u00fczensiz ya\u011f\u0131\u015flar, incirde aflatoksin ve di\u011fer k\u00fcflerin geli\u015fmesini kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor. Zeytinde ise ya\u011f oran\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcyor, rekolte azal\u0131yor. Zararl\u0131lar, \u00f6zellikle zeytin sine\u011fi, daha uzun s\u00fcre etkin oluyor. Su yetersizli\u011fi, toprakta tuzluluk ve erozyon art\u0131\u015f\u0131na neden olurken; verim kayb\u0131yla birlikte maliyetler y\u00fckseliyor, \u00e7ift\u00e7inin gelirinde azalma ya\u015fan\u0131yor. D\u00fczensiz ya\u011f\u0131\u015flar \u00e7i\u00e7eklenme d\u00f6neminde meyve tutumunu d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcyor. Zirai don olaylar\u0131 da \u00fcr\u00fcn kay\u0131plar\u0131na sebep oluyor&#8221; \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<p>\u0130klime uyumlu tar\u0131m vurgusu<br \/>\n<br \/>Kurakl\u0131\u011f\u0131n art\u0131k kal\u0131c\u0131 bir risk haline geldi\u011fine dikkat \u00e7eken Fevzi \u00c7ondur, \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerilerini de payla\u015ft\u0131. \u00c7ondur, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadele yerine iklime uyumlu tar\u0131ma y\u00f6nelmenin \u00f6nemini vurgulayarak \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: &#8220;Tarla i\u00e7i sulama sistemlerinde ya\u011fmurlama veya damla sulama y\u00f6ntemlerine ge\u00e7i\u015fin \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Vah\u015fi sulaman\u0131n \u00f6nlenmesi i\u00e7in \u00e7ift\u00e7iye e\u011fitim ve destek sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Baraj ve g\u00f6letlerde su hasad\u0131 ile depolama kapasitesinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Sulama kooperatiflerinde dijital \u00f6l\u00e7\u00fcm ve denetim sistemlerinin kurulmas\u0131 da suyun etkin y\u00f6netimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan gereklidir. Gelecekte T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok daha s\u0131cak ve kurak bir iklim bizi bekliyor. Bu nedenle suya daha az ihtiya\u00e7 duyan alternatif \u00fcr\u00fcnlere y\u00f6nelmeli, b\u00f6lgesel iklim risklerine uygun \u00fcr\u00fcn deseni planlamal\u0131y\u0131z. Topra\u011f\u0131n su tutma kapasitesini g\u00fc\u00e7lendirmeli, erozyon kontrol\u00fc ve arazi \u0131slah\u0131 projelerini yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmal\u0131y\u0131z. Zirai don, sel ve a\u015f\u0131r\u0131 ya\u011f\u0131\u015flara kar\u015f\u0131 erken uyar\u0131 sistemleri etkinle\u015ftirilmeli, TARS\u0130M kapsam\u0131 geni\u015fletilmesi ve \u00e7ift\u00e7iler risk y\u00f6netimi konusunda bilin\u00e7lendirilmelidir&#8221;<\/p>\n<p>Panelin sonunda, S\u00f6ke Ticaret Borsas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Ahmet Nejat Sa\u011fel, Ayd\u0131n Ticaret Borsas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 ve Ulusal Pamuk Konseyi Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Fevzi \u00c7ondur\u2019a g\u00fcn\u00fc an\u0131s\u0131na kat\u0131l\u0131m belgesini takdim etti.<br \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ayd\u0131n Ticaret Borsas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 ve Ulusal Pamuk Konseyi Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Fevzi \u00c7ondur, &#8220;B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Su Kaynaklar\u0131 ve Y\u00f6netimi, B\u00fcy\u00fck Menderes Havzas\u0131nda Tar\u0131msal \u00dcretim ve \u00dcr\u00fcn G\u00fcvenli\u011fi&#8221; \u00e7al\u0131\u015ftay\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadele yerine iklime uyumlu tar\u0131ma y\u00f6nelmenin \u00f6nemini vurgulad\u0131. Ayd\u0131n Ticaret Borsas\u0131 Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 ve Ulusal Pamuk Konseyi Y\u00f6netim&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":58308,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-58307","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58307","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=58307"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58307\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58309,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/58307\/revisions\/58309"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/58308"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=58307"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=58307"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=58307"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}