Manisa Spil Da\u011f\u0131\u2019nda yeti\u015fen endemik bitki t\u00fcrlerinden biri olan Manisa Laleleri hakk\u0131nda 10 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcredir ekip olarak yapt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalardan bahseden Manisa Celal Bayar \u00dcniversitesi (MCB\u00dc) M\u00fchendislik ve Do\u011fa Bilimleri Fak\u00fcltesi Biyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Levent \u015e\u0131k, “Lalenin anavatan\u0131 Orta Asya\u2019d\u0131r. Orta Asya\u2019dan ak\u0131nlarla buraya gelirken onlar\u0131 da beraberimizde getirmi\u015fiz” diyerek, 2015 y\u0131l\u0131nda haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 rapor sonras\u0131nda lalelerin yeti\u015fti\u011fi alanlar\u0131n bakanl\u0131k deste\u011fiyle koruma alt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.
\n
May\u0131s ay\u0131nda Manisa Spil Da\u011f\u0131 Milli Park\u0131\u2019n\u0131n y\u0131l\u0131n en g\u00fczel mevsimini ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Prof. Dr. \u015e\u0131k, ad\u0131n\u0131 Manisa\u2019dan alan Manisa Lalelerinin g\u00fczel bir \u015fekilde kendilerini g\u00f6stermeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.
\n
Prof. Dr. \u015e\u0131k, “Her y\u0131l ortalama May\u0131s ay\u0131nda bu g\u00fczelli\u011fi, bu \u015fenli\u011fi ya\u015f\u0131yoruz. Do\u011fal olarak Manisa kentinin de simgesi olan Manisa lalesi pek \u00e7ok kentli gibi \u00fclke i\u00e7inden gelen ziyaret\u00e7iler taraf\u0131ndan merakla izleniyor. Burada bu ye\u015filli\u011fin i\u00e7erisindeki k\u0131rm\u0131z\u0131 renkli g\u00fczellik insanlar\u0131n ilgisini \u00e7ekti\u011fi kadar biraz korkuya da sebep oluyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu laleleri koparman\u0131n bir bedeli, bir cezas\u0131 var. Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu konuda her y\u0131l g\u00fcncellenen bir rakamlarla 557 bin lira gibi \u015fu anda ceza uyguluyor. O nedenle foto\u011fraflar\u0131n\u0131 \u00e7ekmek, gelip onlarla bulunmak birlikte olmak g\u00fczel ancak onlara zarar vermememiz gerekiyor. Bizler de Manisa Celal Bayar \u00dcniversitesi\u2019nde Botanik alan\u0131nda g\u00f6rev yapan \u00f6\u011fretmenleri olarak hem Manisa\u2019da bulunan bu Lale ile ilgili hem de di\u011fer bitkileri ile ilgili \u00e7e\u015fitli \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131yoruz” \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
“\u00dcniversitenin 2015 y\u0131l\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma var”
\n
Manisa lalesi 2015 y\u0131l\u0131nda Bakanl\u0131k deste\u011fiyle yapt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmadan bahseden Prof. Dr. \u015e\u0131k, “Manisa Spil Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u015fu anda bulundu\u011fumuz B\u00f6lgesi\u2019nde en yo\u011fun yay\u0131l\u0131\u015f\u0131 g\u00f6steren bitki Tulipa Orphanidea Latince ismi ve zambakgiller familyas\u0131n\u0131n bir \u00fcyesi. Tespit etti\u011fimiz 2 rengi var, \u015fark\u0131lara da konu olan sar\u0131 Lale ve \u015fu anda bizim \u00e7evremizde bulunan belki g\u00f6rselleri de yans\u0131yor k\u0131rm\u0131z\u0131 renkli Laleler. Ancak 2015 y\u0131l\u0131nda Manisa ilinin i\u00e7erisinde \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131z s\u0131ras\u0131nda farkl\u0131 b\u00f6lgelerde, \u00f6rne\u011fin Demirci Bardak\u00e7\u0131\u2019da, Ala\u015fehir\u2019in y\u00fcksek kesimlerde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz Lalelerin morfolojik olarak farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6sterdi\u011finde tespit ettik. Yani buradakiler tamamen k\u0131rm\u0131z\u0131 renkli olmas\u0131na ra\u011fmen, sar\u0131 bantlar\u0131 i\u00e7eren Laleler de oldu\u011funu tespit ettik. Bunlarla ilgili genetik \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor, bir k\u0131sm\u0131n\u0131 ba\u015flatt\u0131k. Ancak bu bitki di\u011ferlerinden farkl\u0131d\u0131r diyebilece\u011fimiz sonu\u00e7lara ula\u015fmad\u0131k. Ama \u00f6nemli olan burada Manisa ilinin yo\u011fun bir \u015fekilde bu Manisa lalesi ismini alan bitkiye sahip olmas\u0131d\u0131r. Bunu \u00f6nemsemek laz\u0131m, \u015fu anda bulundu\u011fumuz bu G\u00f6let \u00e7evresinde al\u0131nm\u0131\u015f \u00f6nlemler de dikkatinizi \u00e7ekecektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc burada yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z o \u00e7al\u0131\u015fma sonucunda gerek insan hareketinden kaynaklanan, gerekse da\u011fda ya\u015fayan \u00f6zellikle y\u0131lk\u0131 atlar\u0131, domuzlar gibi daha iri yap\u0131l\u0131 hayvanlar\u0131n topra\u011f\u0131 e\u015felemesi ve bunun sonucunda da lale so\u011fanlar\u0131n\u0131n d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 ile zarar g\u00f6rme ihtimalini tespit etmi\u015ftik. Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu konuda B\u00f6lge M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz\u00fcn inisiyatifi ile buraya koruma alan\u0131n\u0131 olu\u015fturacak \u015fekilde uygulamalar da yapt\u0131. Bunlar\u0131 tabii bilim insan\u0131 olarak gelip g\u00f6rmek, s\u00f6ylenen \u015feylerin dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek ger\u00e7ekten insana hem umut hem de mutluluk veriyor. Bunun i\u00e7in hem Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131za hem de B\u00f6lge M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2019m\u00fcze ve burada birlikte g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z personele \u00e7ok te\u015fekk\u00fcr etmek istiyorum” dedi.<\/p>\n
Lalenin k\u00f6keni Orta Asya\u2019dan geliyor
\n
Manisa Lalesini k\u00f6keni hakk\u0131nda \u00e7ok soru geldi\u011fini ve bilimsel verilere bak\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini vurgulayan Prof. Dr. \u015e\u0131k, Manisa Lalesi gibi di\u011fer lale t\u00fcrlerin k\u00f6keninin nereden geldi\u011finin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi.
\n
Orta Asya\u2019da yakla\u015f\u0131k 65, \u0130ran\u2019da ise 36 civar\u0131nda, T\u00fcrkiye\u2019de ise 20 civar\u0131nda lale t\u00fcr\u00fc oldu\u011funu ifade eden Prof. Dr. \u015e\u0131k, “Bu rakamlar bize \u015funu anlat\u0131yor lalenin anavatan\u0131 Orta Asya\u2019d\u0131r. Fakat bizler bu \u00fclkenin \u015fu anki ya\u015fayanlar\u0131, sahipleri olarak gitti\u011fimiz yerlere ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feyleri de g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz i\u00e7in Orta Asya\u2019dan ak\u0131nlarla buraya gelirken onlar\u0131 da beraberimizde getirmi\u015f. Hatta bir d\u00f6nem Osmanl\u0131 Devletinin en \u015fa\u015fal\u0131 d\u00f6nemine Lale Devri ad\u0131yla ismini vermi\u015f bir bitki, o nedenle bizim Orta Asya\u2019dan geldi\u011fini ve \u00fclkemizin de Lale temsili a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir konumda oldu\u011funu s\u00f6ylememiz laz\u0131m. Anavatan\u0131 Orta Asya, Ama bizim de geldi\u011fimiz yerler oras\u0131 neticede” \u015feklinde yan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n
Spil\u2019de yeti\u015fen endemik bitkilerin ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yap\u0131l\u0131yor
\n
\u00d6\u011frencilerinden birisinin doktora \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 Manisa Spil Da\u011f\u0131\u2019nda yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatan Prof. Dr. \u015e\u0131k, “Manisa Spil Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n bitki varl\u0131\u011f\u0131 ile ilgili \u00f6nemli bir \u00e7al\u0131\u015fma i\u00e7erisinde. Umar\u0131m yak\u0131n zamanda Doktora tezi tamamland\u0131\u011f\u0131nda Spil da\u011f\u0131m\u0131zda ne kadar endemik bitki var, bunlar\u0131n lokasyonlar\u0131 neresi ve m\u00fcmk\u00fcn olursa Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n da deste\u011fiyle bunlar\u0131n hem foto\u011fraflar\u0131n\u0131 hem de bilgilerini payla\u015fan bir kitapla sonu\u00e7land\u0131rma ama\u00e7l\u0131yoruz. Bulundu\u011fumuz kentlerde bilim insanlar\u0131 olarak bizlerin \u00f6nemli bor\u00e7lar\u0131 diye g\u00f6r\u00fcyoruz” dedi.<\/p>\n
Laleler \u00f6\u011frencilere tan\u0131t\u0131ld\u0131
\n
Spil Da\u011f\u0131 Milli Park\u0131\u2019nda a\u00e7an laleler, Manisa\u2019n\u0131n Turgutlu ve Akhisar il\u00e7elerinden gelen \u00f6\u011frencilere tan\u0131t\u0131larak, bilgi verildi.
\n
Manisa\u2019da koparman\u0131n cezas\u0131 557 bin 212 lira olan ve Spil Da\u011f\u0131 Milli Park\u0131\u2019nda a\u00e7an laleler, Turgutlu Halil Kale Fen Lisesi ve Akhisar Akademik K\u00fclt\u00fcr Koleji Ortaokul \u00f6\u011frencilerine tan\u0131t\u0131larak, bilgi verildi.
\n
Spil Da\u011f\u0131 Milli park\u0131na \u00f6zg\u00fc Manisa lalesini devlet olarak korumas\u0131n\u0131 d\u00fczenli olarak yapt\u0131klar\u0131n\u0131 kaydeden Spil Da\u011f\u0131 Milli Park\u0131 M\u00fcd\u00fcr\u00fc Halil Ernal\u00e7ac\u0131, “Amac\u0131m\u0131z gelen ziyaret\u00e7ilerin de bu deste\u011fi devam ettirmesi, Jandarma ve di\u011fer kolluk kuvvetleri bilhassa ziyaret\u00e7ilerimizin yo\u011fun oldu\u011fu d\u00f6nemlerde vatanda\u015flar\u0131m\u0131za gerekli ikazlar\u0131 yap\u0131yorlar. Bizim i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir de\u011fer, bu d\u00f6nemde sonra da di\u011fer bitki \u00e7e\u015fitlili\u011fimiz de devam ediyor. Amac\u0131m\u0131z bu g\u00fczelli\u011fi bu bitki \u00e7e\u015fitlili\u011fini bizden sonraki nesillere en sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve en yo\u011fun \u015fekilde ula\u015ft\u0131rmak.” dedi.
\n
\u00d6\u011frenciler ile Akhisar il\u00e7esi Akademi K\u00fclt\u00fcr Koleji\u2019nden geldiklerini kaydeden Ortaokul M\u00fcd\u00fcr\u00fc Ali Kaya, “\u00d6\u011frencilerimizle Manisa lalelerini g\u00f6rmeye geldik. Hem de Spil Da\u011f\u0131\u2019n\u0131 ziyarete geldik, buradaki endemik bitkileri inceleyece\u011fiz, g\u00f6rece\u011fiz. \u00d6\u011frencilerimiz ayn\u0131 zamanda piknik yapacaklar, e\u011flenecekler. G\u00fczel bir g\u00fcn olmas\u0131n\u0131 umut ediyorum” diye konu\u015ftu.
\n
\u00d6\u011frencilerin senede bir kez a\u00e7an Manisa Lalelerinin koparman\u0131n cezas\u0131n\u0131n y\u00fcksek oldu\u011funu \u00f6\u011frendi\u011fini anlatan okul m\u00fcd\u00fcr\u00fc Kaya, “Cezas\u0131 \u00e7ok y\u00fcksek oldu\u011funu duyunca \u00e7ocuklar tabii ki \u00e7ok hassas davran\u0131yorlar. Lalelere basmamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Hakikaten bu kadar hassas davranacaklar\u0131n\u0131 beklemiyordum onlar\u0131 ayr\u0131ca tebrik ediyorum” dedi.
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Manisa Spil Da\u011f\u0131\u2019nda yeti\u015fen endemik bitki t\u00fcrlerinden biri olan Manisa Laleleri hakk\u0131nda 10 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcredir ekip olarak yapt\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalardan bahseden Manisa Celal Bayar \u00dcniversitesi (MCB\u00dc) M\u00fchendislik ve Do\u011fa Bilimleri Fak\u00fcltesi Biyoloji B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Levent \u015e\u0131k, “Lalenin anavatan\u0131 Orta Asya\u2019d\u0131r. Orta Asya\u2019dan ak\u0131nlarla buraya gelirken onlar\u0131 da beraberimizde getirmi\u015fiz” diyerek, 2015 y\u0131l\u0131nda…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":27570,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-27569","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27569","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=27569"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27569\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27571,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27569\/revisions\/27571"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/27570"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=27569"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=27569"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=27569"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}