{"id":25109,"date":"2025-03-10T11:49:05","date_gmt":"2025-03-10T08:49:05","guid":{"rendered":"https:\/\/www.egemtv.com\/?p=25109"},"modified":"2025-03-10T11:49:10","modified_gmt":"2025-03-10T08:49:10","slug":"diyabet-hastasi-sayisi-hizla-artiyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.egemtv.com\/?p=25109","title":{"rendered":"Diyabet hastas\u0131 say\u0131s\u0131 h\u0131zla art\u0131yor"},"content":{"rendered":"<p>Son y\u0131llarda giderek yayg\u0131nla\u015fan ve \u00f6nceden 30\u2019lu ya\u015flarda g\u00f6r\u00fclen son d\u00f6nemlerde ise daha gen\u00e7 ya\u015flara kadar inen diyabet hastal\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 vatanda\u015flar\u0131 uyar\u0131larda bulunan Denizli \u00d6zel Cerrahi Hastanesi Endokrin ve Metabolizma Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Dr. \u0130brahim \u00d6zde\u015f, &#8221; beslenme al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, hareketsiz kalma k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n artmas\u0131, stres fakt\u00f6r\u00fc ve d\u00fczensiz uyku gibi durumlar bu hastal\u0131\u011f\u0131n olu\u015fumuna h\u0131zl\u0131 etkiliyor&#8221; dedi.<\/p>\n<p>Denizli \u00d6zel Cerrahi Hastanesi Endokrin ve Metabolizma Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Dr. \u0130brahim \u00d6zde\u015f diyabet hastal\u0131s\u0131 vatanda\u015flar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n giderek artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve daha gen\u00e7 ya\u015flara g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 dikkat \u00e7ekti. Kan \u015fekerinin y\u00fcksek seyretmesiyle g\u00f6rme kayb\u0131, b\u00f6brek yetersizli\u011fi, uzuv kayb\u0131 gibi durumlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fi riskli bir hastal\u0131k oldu\u011funu ifade eden Uzm. Dr. \u0130brahim \u00d6zde\u015f, &#8220;Diyabet, pankreas bezinin yetersiz \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131yla ve ya pankreas bezinin \u00fcretti\u011fi ins\u00fclin yeterli etki edememesi sonucu ortaya \u00e7\u0131kan hastal\u0131k. Hastan\u0131n a\u00e7l\u0131k kan \u015fekeri 126 mg\/dL seviyesinin \u00fczerinde oldu\u011funda diyabet tan\u0131s\u0131 koyuyoruz.  \u015eeker hastas\u0131 olanlarda s\u0131k a\u011f\u0131z kurulu\u011fu, s\u0131k tuvalete girme, halsizlik yorgunluk, kilo kayb\u0131, ka\u015f\u0131nt\u0131, mantar enfeksiyonlar\u0131 ve s\u0131k s\u0131k enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131 olma gibi belirtileri vard\u0131r. Bu t\u00fcr \u015fikayeti olan hastalar\u0131n  herhangi bir zamanda damar yolundan ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z kanda \u015feker seviyesinin 200 mg\/dL \u00fczerinde \u00e7\u0131kmas\u0131 durumunda da diyabet hastas\u0131 tan\u0131s\u0131 koyuyoruz&#8221; dedi.<\/p>\n<p>Diyabet hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u00fcrleri<br \/>\n<br \/>Diyabet hastal\u0131\u011f\u0131nda s\u0131k g\u00f6r\u00fclen 3 t\u00fcr\u00fc var belirten Uzm. Dr. \u0130brahim \u00d6zde\u015f, &#8220;Bunlardan bir tanesi tip bir diyabet hastal\u0131\u011f\u0131 pankreas bezinin hi\u00e7 \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131 durumlarda hatta tamam\u0131n\u0131n y\u00fczde 80\u2019e varan durumlarda kayboldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz, daha \u00e7ok \u00e7ocukluk zaman\u0131nda ba\u015flayan ve zay\u0131f hasarla ba\u015flayan akut g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc ba\u015flayan bir hastal\u0131kt\u0131r. Di\u011feri bizim daha \u00e7ok g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz, daha \u00e7ok 30 ya\u015f \u00fczeri ki\u015filerde g\u00f6r\u00fcnen ama son zamanlarda daha gen\u00e7 ya\u015flarda da g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flayan, hastalarda y\u00fczde 95 oran\u0131nda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz tip iki diyabet t\u00fcr\u00fcd\u00fcr. 3\u2019\u00fcnc\u00fcs\u00fc ise gestasyonel diyabet, gebelerde baz\u0131 hormonlar\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle \u00f6zellikle 24 ile 28\u2019inci hafta aras\u0131nda kan \u015fekeri seviyesini y\u00fckselmesiyle devam eden ba\u015fka bir t\u00fcrd\u00fcr. Gestasyonel diyabette ilerleyen zamanda hasta tekrar normal sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na geri d\u00f6nebilir&#8221; ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n<p>Stres, diyabet hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n  artmas\u0131nda \u00f6nemli etken<br \/>\n<br \/>Son y\u0131llarda diyabet \u00e7ok h\u0131zl\u0131 artan bir hastal\u0131k oldu\u011funu dikkate \u00e7eken Dr. \u00d6zde\u015f, &#8220;1998 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye Diyabet, Hipertansiyon, Obezite ve Endokrinolojik Hastal\u0131klar Prevalans \u00c7al\u0131\u015fmas\u0131nda (TURDEP) y\u00fczde 7,1 oran\u0131nda g\u00f6r\u00fcnen diyabet hastal\u0131\u011f\u0131nda arandan 12 y\u0131l sonra 2010 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan TURDEP \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda  y\u00fczde 13,7 seviyelerine kadar y\u00fckselmi\u015ftir. \u00d6zellikle beslenme al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, hareketsiz kalma k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n artmas\u0131, stres fakt\u00f6r\u00fc ve d\u00fczensiz uyku gibi durumlar bu hastal\u0131\u011f\u0131n olu\u015fumuna h\u0131zland\u0131r\u0131yor&#8221; \u015feklide konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Diyabet hastal\u0131\u011f\u0131nda beslenme ve spor<br \/>\n<br \/>Beslenme konusu diyabet hastal\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in en \u00f6nemli nokta oldu\u011funu ifade eden Dr. \u00d6zde\u015f, &#8220;Daha \u00e7ok lifli yiyecekler yeme\u011fe dikkat edilmeli. Basit karbonhidratlar yerine kompleks karbonhidratlar\u0131 tercih etmeliyiz. Rafine \u00fcr\u00fcnlerden uzak durmam\u0131z gerekiyor yani pastane \u00fcr\u00fcnlerinden. Yani un ve \u015feker i\u00e7eren \u00fcr\u00fcnlerden uzak durmam\u0131z gerekiyor. Un ve \u015feker \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kan \u015fekerini y\u00fckselttikleri i\u00e7in pankreas\u0131n daha \u00e7abuk t\u00fckenmesine denen oluyorlar. Bunun i\u00e7in bu t\u00fcr besinleri hayat\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131kartmam\u0131z laz\u0131m. Diyabet hastal\u0131\u011f\u0131nda en iyi besleneme tarz\u0131 Akdeniz beslenme tarz\u0131d\u0131r. Hastan\u0131n yumurta ve yo\u011furt gibi \u00fcr\u00fcnleri de t\u00fcketmesi gerekiyor. Haftada 4 \u00f6\u011f\u00fcn k\u0131rm\u0131z\u0131 et yada tavuk, 2 \u00f6\u011f\u00fcn bal\u0131k 4 \u00f6\u011f\u00fcn bakliyat t\u00fcr\u00fc geriye kalan \u00f6\u011f\u00fcnlerde de sebze yeme\u011fi tercih etmesi gerekiyor.  Haftal\u0131k 150 dakikal\u0131k spor yapmalar\u0131 gerekiyor. G\u00fcnl\u00fck 50 dakika civar\u0131 olmak \u00fczere haftada 3 d\u00f6rt defadan olu\u015fan y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fler yapmas\u0131 gerekiyor&#8221; dedi.<br \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son y\u0131llarda giderek yayg\u0131nla\u015fan ve \u00f6nceden 30\u2019lu ya\u015flarda g\u00f6r\u00fclen son d\u00f6nemlerde ise daha gen\u00e7 ya\u015flara kadar inen diyabet hastal\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 vatanda\u015flar\u0131 uyar\u0131larda bulunan Denizli \u00d6zel Cerrahi Hastanesi Endokrin ve Metabolizma Hastal\u0131klar\u0131 Uzman\u0131 Dr. \u0130brahim \u00d6zde\u015f, &#8221; beslenme al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, hareketsiz kalma k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n artmas\u0131, stres fakt\u00f6r\u00fc ve d\u00fczensiz uyku gibi durumlar bu hastal\u0131\u011f\u0131n olu\u015fumuna h\u0131zl\u0131 etkiliyor&#8221;&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":25110,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_crdt_document":"","footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-25109","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25109","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25109"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25109\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25111,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25109\/revisions\/25111"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/25110"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25109"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25109"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.egemtv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25109"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}